Η Ελλάδα δεν είναι θεοκρατικό κράτος. Το Σύνταγμα κατοχυρώνει την ανεξιθρησκία. Η βασική αρχή είναι ότι κάθε άνθρωπος είναι ελεύθερος να πιστεύει ή να μην πιστεύει σε οποιαδήποτε θρησκεία και να ασκεί τη λατρεία του χωρίς κρατικές παρεμβάσεις. Με βάση αυτές τις αρχές του φιλελεύθερου και ανεξίθρησκου κράτους, κάθε άνθρωπος είναι ελεύθερος να ζει πιστεύοντας ό,τι θέλει και να κάνει τις επιλογές του για τη ζωή και τον θάνατό του. Το αν, λοιπόν, θα θαφτεί με βάση τις αρχές της επικρατούσας στη χώρα θρησκείας ή αν θα επιλέξει κάτι άλλο, όπως η καύση, είναι δικαίωμά του.
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, οι δήμοι που έχουν αναλάβει τη διαχείριση των νεκροταφείων της χώρας και το κράτος, μέσω της νομοθεσίας του, θα πρέπει να προστατεύουν την ελεύθερη ανεξίθρησκη επιλογή και να διευκολύνουν τους πολίτες. Το να υπάρχουν νεκροταφεία που πραγματικά σέβονται τον νεκρό και την οικογένειά του είναι το πρώτο και βασικό. Παράλληλα, θα πρέπει να διασφαλίζεται η εναλλακτική επιλογή της καύσης.
Όλα αυτά ισχύουν βέβαια στη θεωρία. Στην πραγματικότητα, στα μεγάλα αστικά κέντρα της χώρας τα νεκροταφεία λειτουργούν σε συνθήκες απαράδεκτες από κάθε άποψη, ενώ στα χωριά η εγκατάλειψη είναι τραγική. Αξιοπρεπή νεκροταφεία δεν υπάρχουν, ενώ με κόπους και βασάνους δημιουργήθηκε ένα αποτεφρωτήριο, αρχικά στη Ριτσώνα, και τώρα ετοιμάζεται ακόμη ένα στη Θεσσαλονίκη.
Στην Καλαμάτα το νεκροταφείο βρίσκεται μέσα σε κατοικημένη περιοχή και εδώ και χρόνια λειτουργεί στα όριά του. Η συζήτηση για νέο νεκροταφείο θα πρέπει να συνδεθεί και με τη δημιουργία αποτεφρωτηρίου, που θα καλύπτει τις ανάγκες ολόκληρης της Πελοποννήσου.
Μέχρι πριν από μερικά χρόνια η καύση ήταν επιλογή ελάχιστων ανθρώπων. Πλέον, όποιος παρακολουθήσει απλώς τα κοινωνικά στις τοπικές εφημερίδες θα διαπιστώσει ότι πολλοί Μεσσήνιοι παίρνουν τον δρόμο για τη Ριτσώνα. Η δημιουργία αποτεφρωτηρίου δεν είναι ζήτημα διαβούλευσης ή έγκρισης από την πλειοψηφία ούτε από την ηγεσία της Εκκλησίας. Δεν τους αφορά. Είναι ατομικό δικαίωμα, το οποίο ένα κανονικό κράτος και μια υπεύθυνη αυτοδιοίκηση οφείλουν να παρέχουν.
Το πρόβλημα είναι ότι η πλειοψηφία των πολιτικών παραγόντων κάνει καριέρα δίπλα στα μανουάλια των εκκλησιών και σε καμία περίπτωση δεν θέλει να παρεκκλίνει από την κυρίαρχη αντίληψη. Οι πολιτικοί γάμοι, τα σύμφωνα συμβίωσης και οι καύσεις νεκρών μπορεί να αυξάνονται, αλλά δεν επαρκούν, για να κλονίσουν τις βεβαιότητες του συντηρητισμού. Θα χρειαστούν, δυστυχώς, ακόμη πολλά χρόνια, για να φτάσουμε στο αυτονόητο, στερώντας επιλογές και θυσιάζοντας ευκαιρίες.
panagopg@gmail.com
