Τρίτη, 31 Μαρτίου 2026 10:04

Τα νούμερα της φτώχειας και οι μύθοι της ανάπτυξης

Γράφτηκε από τον

Τα νούμερα της φτώχειας και οι μύθοι της ανάπτυξης

Τα πρόσφατα στοιχεία της Eurostat για το 2025 συνιστούν μια ανώμαλη προσγείωση στην πραγματικότητα για όσους βαυκαλίζονται με αφηγήματα περί «οικονομικού θαύματος». Η Ελλάδα, μαζί με τη Βουλγαρία, καταγράφει το χαμηλότερο κατά κεφαλήν ΑΕΠ στην Ευρωπαϊκή Ένωση, 32% κάτω από τον μέσο όρο.

Την ώρα που χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης -οι οποίες ξεκίνησαν από πολύ χαμηλότερη βάση- μας προσπερνούν με ταχύτητα, η ελληνική οικονομία μοιάζει εγκλωβισμένη σε έναν φαύλο κύκλο στασιμότητας. Δεκαέξι χρόνια μετά τη χρεοκοπία του 2010, η χώρα δείχνει να μην έχει διδαχθεί τίποτα. Τα οικονομικά στοιχεία αποδεικνύουν πως δεν έχουμε ανακάμψει ουσιαστικά από τη μεγάλη ύφεση. Το πρόβλημα παραμένει δομικό: Ένα κρατικοκεντρικό μοντέλο που πνίγει κάθε παραγωγική προσπάθεια. Όλες οι κυβερνήσεις, ανεξαρτήτως χρώματος, επιμένουν στην ίδια αποτυχημένη συνταγή, θέτοντας το κράτος στο επίκεντρο της παραγωγικής δραστηριότητας. Αντί για απελευθέρωση των δυνάμεων της αγοράς, βλέπουμε τις επιχειρήσεις να ανταγωνίζονται για το ποια θα αποσπάσει μεγαλύτερο κομμάτι από την πίτα των κρατικών και ευρωπαϊκών κονδυλίων.

Κανένα κοινοβουλευτικό κόμμα δεν έχει ως προγραμματικό στόχο να σπάσει αυτόν τον ομφάλιο λώρο με το κρατικό ταμείο. Η πολιτική μας ηγεσία αγνοεί επιδεικτικά τον δρόμο που χάραξαν οι πρώην σοσιαλιστικές οικονομίες, οι οποίες απελευθέρωσαν τις δυνάμεις τους και μας άφησαν πίσω. Η όποια δειλή ανάπτυξη παρουσιάζεται σήμερα, οφείλεται αποκλειστικά στις «ενέσεις» του Ταμείου Ανάκαμψης και στη διεθνή άνθηση του τουρισμού. Μάλιστα, κυβέρνηση και αντιπολίτευση μοιάζουν να έχουν προεξοφλήσει τη συνέχεια αυτών των εισροών, πλειοδοτώντας ήδη σε υποσχέσεις για ένα μελλοντικό, νέο Ταμείο. Ταυτόχρονα, στον τομέα του τουρισμού, η μόνη δημιουργική πολιτική που επιδεικνύουν είναι η ανακάλυψη νέων φόρων, θεωρώντας τον προφανώς ως το «εύκολο θύμα» για τη συντήρηση του κράτους.

 Μέσα σε αυτό το γκρίζο εθνικό κάδρο, η Περιφέρεια Πελοποννήσου βρίσκεται σε ακόμη δεινότερη θέση. Χωρίς τα μεγάλα τουριστικά έσοδα άλλων περιοχών, η τοπική οικονομία εδράζεται σχεδόν αποκλειστικά στο κρατικό χρήμα. Η πραγματικότητα αυτή αποτυπώνεται ανάγλυφα στα πρόσφατα στοιχεία της ΑΑΔΕ για τον ΕΝΦΙΑ: Η Περιφέρειά μας είναι προτελευταία μεταξύ των δεκατριών της χώρας σε μέση αξία ακινήτων ανά ιδιοκτήτη. Ενώ τα μεγάλα αστικά και τουριστικά κέντρα συγκεντρώνουν αξίες και ζήτηση, η Πελοπόννησος κινείται σε πολύ χαμηλότερα επίπεδα. Η σύγκριση με την Κρήτη είναι αποκαλυπτική: Εκεί 380.000 ιδιοκτήτες κατέχουν ακίνητα αξίας 45 δισ. ευρώ. Στην Πελοπόννησο, περισσότεροι ιδιοκτήτες (398.724) κατέχουν περιουσία αξίας μόλις 31,9 δισ. ευρώ. Παρά τη φτώχεια αυτή πλεονάζουν στην περιοχή μας οι φωνές που με μια ακατανόητη έπαρση περί «ευλογημένου τόπου», βάλλουν κατά της τουριστικής ανάπτυξης για να διατηρηθεί δήθεν η «ποιότητα ζωής». Μια ποιότητα, όμως, που αφορά φτωχούς πολίτες σε έναν τόπο που αρνείται πεισματικά να κοιτάξει την αλήθεια των αριθμών.