Τα καύσιμα αυξήθηκαν στην αντλία σχεδόν αμέσως μετά την πτώση της πρώτης βόμβας στο Ιράν. Δεν συνέβη, όμως, το ίδιο με την έναρξη της εκεχειρίας. Επιβεβαιώθηκε για ακόμη μία φορά ο γνωστός κανόνας πως οι αυξήσεις περνούν άμεσα στους καταναλωτές ενώ οι μειώσεις καθυστερούν και, στην πράξη, σχεδόν ποτέ δεν επιστρέφουν στα επίπεδα που ίσχυαν πριν από την εκάστοτε κρίση. Η ακρίβεια, όταν εγκαθίσταται στην αγορά, δύσκολα υποχωρεί, επιβαρύνοντας ακόμη περισσότερο τα νοικοκυριά που βρίσκονται ήδη σε οικονομική ασφυξία.
Το γιατί η ακρίβεια παραμένει είναι ένα ζήτημα που συζητείται έντονα το τελευταίο διάστημα. Συνδέεται σε μεγάλο βαθμό με την ολιγοπωλιακή διάρθρωση της ελληνικής αγοράς, την ισχυρή θέση συγκεκριμένων οικονομικών παραγόντων σε κρίσιμους τομείς της οικονομίας, αλλά και με την αδυναμία της πολιτείας και των ελεγκτικών μηχανισμών να παρέμβουν με συνέπεια, σχέδιο και αποφασιστικότητα. Το αποτέλεσμα είναι να συμπιέζεται διαρκώς το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών και να περιορίζεται η κατανάλωση, με άμεσες επιπτώσεις στην πραγματική οικονομία.
Η αγορά της Καλαμάτας χαρακτηρίζεται από έντονη εποχικότητα. Η περίοδος των εορτών, το Πάσχα και ο Δεκαπενταύγουστος, αποτελούν δύο από τα πιο κρίσιμα χρονικά ορόσημα για την τοπική οικονομία. Είναι οι περίοδοι κατά τις οποίες πολλές επιχειρήσεις προσδοκούν αυξημένο τζίρο, ώστε να καλύψουν απώλειες προηγούμενων μηνών και να κλείσουν οικονομικές «τρύπες». Ωστόσο, το κλίμα που έχει διαμορφωθεί στην πραγματική οικονομία δεν αφήνει ιδιαίτερα περιθώρια αισιοδοξίας.
Με τις τιμές των καυσίμων να παραμένουν σε υψηλά επίπεδα, οι μετακινήσεις εκτιμάται ότι θα είναι περιορισμένες, ενώ και η κατανάλωση αναμένεται συγκρατημένη. Η εξέλιξη αυτή προστίθεται σε μια ήδη δύσκολη συγκυρία για την τοπική οικονομία, η οποία επηρεάζεται από τα μειωμένα έσοδα στον τομέα του ελαιολάδου, έναν από τους βασικούς πυλώνες εισοδήματος για την περιοχή.
Η φετινή χρονιά ήταν εξαρχής δύσκολη για την τοπική οικονομία και οι αυξήσεις της τελευταίας περιόδου έχουν επιδεινώσει σημαντικά την κατάσταση. Ο περιορισμός των ανατιμήσεων σε βασικά προϊόντα, και κυρίως στα καύσιμα, αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για τη βιωσιμότητα μιας σειράς τοπικών επιχειρήσεων. Ήδη το τελευταίο διάστημα παρατηρείται μείωση της κίνησης τα Σαββατοκύριακα, καθώς οι μικρές αποδράσεις Ελλήνων επισκεπτών —που για χρόνια αποτελούσαν σημαντική ανάσα για την τοπική αγορά— έχουν περιοριστεί σημαντικά.
Η ακρίβεια, σε συνδυασμό με τη σταδιακή συρρίκνωση των εισοδημάτων, συνιστά σήμερα το μεγαλύτερο πρόβλημα της ελληνικής οικονομίας και είναι βέβαιο ότι θα επηρεάσει και τις πολιτικές εξελίξεις το επόμενο διάστημα. Η κατάσταση δείχνει να έχει ξεφύγει από τον έλεγχο και όσοι δεν αντιλαμβάνονται το πραγματικό μέγεθος του προβλήματος ενδέχεται σύντομα να βρεθούν αντιμέτωποι με ιδιαίτερα δυσάρεστες εκπλήξεις.
panagopg@gmail.com
